Νικόλας Πέττας
Ο Στέφανος Οικονόμου στην εκπομπή της ΕΡΤ "Από τις έξι"
Νικόλας Πέττας
ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ
ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ ΦΑΝΗ
ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ ΦΑΝΗ
ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ ΦΑΝΗ
ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ
ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ ΦΑΝΗ

ΕΜΜΕΣΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ

Έμμεσες Τεχνικές Φορολογικού Ελέγχου

Οι φορολογούμενοι, ήδη, έρχονται αντιμέτωποι με το «όπλο των όπλων» των Φορολογικών Αρχών, τις «έμμεσες τεχνικές ελέγχου» που μέχρι πρότινος ήταν άγνωστες στους φορολογικούς ελέγχους και ως εκ τούτου τόσο στους λογιστές όσο και στους δικηγόρους φορολογικού δικαίου.

Η ελληνική νομοθεσία υιοθετώντας τις συστάσεις του ΟΟΣΑ θέσπισε ήδη από την νομοθεσία του Ν. 2238/1994 τις έμμεσες τεχνικές ελέγχου, πλην όμως μέχρι τις ημέρες μας η εφαρμογή τους ήταν περιορισμένη.

Πλέον όμως και μετά την ισχύ του Ν. 4172/2013 θα αποτελέσουν το κύριο εργαλείο διενέργειας φορολογικών ελέγχων και για αυτό οι δικηγόροι των γραφείων μας που ασχολούνται με φορολογικές υποθέσεις σας ενημερώνουν ανάλογα:

  1. Τι είναι οι έμμεσες τεχνικές;

Οι έμμεσες τεχνικές ελέγχου αποτελούν μια σειρά από μεθόδων έμμεσου προσδιορισμού των εισοδημάτων των φορολογουμένων.

Στην πραγματικότητα, πρόκειται για πέντε μεθόδους, μέσω των οποίων, ελέγχεται το συνολικό εισόδημα των φορολογουμένων.

  1. Που προβλέπονται;

Ορίζονται στο άρθρο 27 του Ν. 4174/2013 (Κώδικας Φορολογικής Διαδικασίας).

  1. Ποιους αφορούν;

Αφορούν όλα τα φυσικά πρόσωπα, μηδενός εξαιρουμένου, καθώς και τα νομικά πρόσωπα που ασκούν εμπορική δραστηριότητα.

Επομένως, με τις έμμεσες μεθόδου μπορούν να επαναπροσδιορίζονται τα εισοδήματα και φυσικών και νομικών προσώπων. Οι δικηγόροι φορολογικού δικαίου περιμένουν ότι οι εφορεία θα χρησιμοποιήσει εντατικά στο μέλλον αυτές τις τεχνικές για να προβεί σε φορολογικούς ελέγχους και ως εκ τούτου θα δημιουργηθούν πολλές σχετικές φορολογικές υποθέσεις.

  1. Για ποιο λόγο χρησιμοποιούνται;

Μέσω της εφαρμογής τους οι Φορολογικές Αρχές φιλοδοξούν να προσδιορίσουν το φορολογητέο εισόδημα του φορολογούμενου.

Επομένως, θεωρώντας η Φορολογική Αρχή ότι το πραγματικό εισόδημα του φορολογούμενου αποκρύπτεται, εφαρμόζει τις έμμεσες τεχνικές ελέγχου με σκοπό τον εντοπισμό του πραγματικού εισοδήματος, άρα και της φοροδιαφυγής.

  1. Δηλαδή, όλων των φορολογουμένων τα εισοδήματα προσδιορίζονται με τις έμμεσες τεχνικές;

Όχι, μόνο αυτών των φορολογουμένων που θα βρεθούν σε φορολογικό έλεγχο έμμεσων τεχνικών ελέγχου.

  1. Ποια είναι τα κριτήρια για την εφαρμογή των έμμεσων τεχνικών;

Τα κριτήρια εφαρμογής των έμμεσων τεχνικών ορίζονται στο άρθρο 28 του Ν. 4172/2013 (Κώδικας Φορολογίας Εισοδήματος) και διαφοροποιούνται αναλόγως εάν πρόκειται για νομικά ή φυσικά πρόσωπα.

  1. Κριτήρια εφαρμογής σε νομικά πρόσωπα

Σύμφωνα με την διάταξη της παρ. 1 του άρθρου 28 του Ν. 4172/2013, μπορούν να εφαρμοστούν οι έμμεσες τεχνικές ελέγχου σε ένα νομικό πρόσωπο εφ’ όσον:

α) όταν τα λογιστικά αρχεία δεν τηρούνται ή οι οικονομικές καταστάσεις δεν συντάσσονται σύμφωνα με τον νόμο για τα λογιστικά πρότυπα, ή

β) όταν τα φορολογικά στοιχεία ή τα λοιπά προβλεπόμενα σχετικά δικαιολογητικά δεν συντάσσονται σύμφωνα με τον Κώδικα Φορολογικής Διαδικασίας, ή

γ) όταν τα λογιστικά αρχεία ή φορολογικά στοιχεία δεν προσκομίζονται στη Φορολογική Διοίκηση μετά από σχετική πρόσκληση.

Προσοχή: Οι δικηγόροι μας με την εμπειρία τους σε φορολογικές υποθέσεις, σας εφιστούν την προσοχή ότι οι έμμεσες τεχνικές θα μπορούσαν να εφαρμοστούν σε ένα νομικό πρόσωπο, ακόμη και για μια επουσιώδη και τυπική πλημμέλεια στην τήρηση των λογιστικών του αρχείων.

  1. Κριτήρια εφαρμογής σε φυσικά πρόσωπα

Σύμφωνα με την διάταξη της παρ. 2 του άρθρου 28 του Ν. 4172/2013, μπορούν να εφαρμοστούν οι έμμεσες τεχνικές ελέγχου σε ένα νομικό πρόσωπο όταν:

α. το ποσό του δηλούμενου εισοδήματος δεν επαρκεί για την κάλυψη των προσωπικών δαπανών διαβίωσης, ή

β. όταν υπάρχει περίπτωση προσαύξησης περιουσίας η οποία δεν καλύπτεται από το δηλούμενο εισόδημα.

  1. Ποιες είναι οι έμμεσες μέθοδοι:

Σύμφωνα με το άρθρο 27 του Ν. 4174/2013 οι έμμεσες τεχνικές είναι:

α) η αρχή των αναλογιών,

β) η ανάλυση ρευστότητας του φορολογούμενου,

γ) η καθαρή θέσης του φορολογούμενου,

δ) η σχέση της τιμής πώλησης προς το συνολικό όγκο κύκλου εργασιών και

ε) το ύψος των τραπεζικών καταθέσεων και των δαπανών σε μετρητά.

  1. Πως αναλύονται οι παραπάνω μέθοδοι:

Η νομική διάταξη εξαντλείται στους παραπάνω τίτλους. Περαιτέρω για τον καθορισμό του περιεχομένου τους οι δικηγόροι φορολογικού δικαίου της εταιρίας μας διαπίστωσαν ότι έχουν εκδοθεί, ήδη, δύο αποφάσεις που εξειδικεύουν το περιεχόμενο τους.

Συγκεκριμένα, με την ΠΟΛ.:1050/2014 του πρώην ΓΓΔΕ καθορίστηκε το περιεχόμενο των μεθόδων:

β) της ανάλυσης ρευστότητας του φορολογούμενου,

γ) της καθαρή θέσης του φορολογούμενου,

ε) του ύψους των τραπεζικών καταθέσεων και των δαπανών σε μετρητά.

Ενώ, μόλις προσφάτως, με την Α 1008/2020 απόφαση του Διοικητή της ΑΑΔΕ καθορίστηκαν οι μέθοδοι:

α) της αρχής των αναλογιών και

δ) της σχέσης τιμής πώλησης προς το συνολικό όγκο κύκλου εργασιών

Η παρακολούθηση των μεθόδων και του τρόπου με τον οποίο αναδημιουργούν το εισόδημα των φορολογουμένων είναι μια εξαιρετικά δύσκολη απαιτητική διαδικασία, οι Φορολογικές Αρχές για τα φυσικά πρόσωπα προσπαθούν να εντοπίσουν την αποκρυβείσα φορολογητέα ύλη μέσω της ανάλυσης όλων των οικονομικών δεδομένων τους  με την δημιουργία, συνήθως, ενός «ισολογισμού» της περιουσίας τους. Ενώ, για τα νομικά πρόσωπα προσδιορίζουν τα φορολογητέα εισοδήματα τους μέσω δεκτών, ποσοστών και αναλογιών.

Για του περισσότερους φορολογούμενους η διαδικασία ενός φορολογικού ελέγχου είναι απαιτητική, δύσκολή και κοπιώδης αλλά με τις έμμεσες τεχνικές καθίσταται ακόμη βαρύτερη.

Σε αυτό το πλαίσιο, οι δικηγόροι φορολογικού δικαίου του γραφείου μας αναλαμβάνουν να οργανώσουν τα επιχειρήματα και τις άμυνες σας σ’ αυτό το πολυδαίδαλο και απαιτητικό πλαίσιο, νομικών, λογιστικών και χρηματοοικονομικών μεγεθών, προκειμένου να ξεπεράσετε τις έμμεσες τεχνικές με τον καλύτερο τρόπο.